Kapcie dla rodziców

Do lamusa odeszły już czasy, kiedy to dystyngowani starsi panowie wypraszali młodych ludzi z klubów szachowych, z uwagi na zbyt niski wiek. Szachy stały się sportem totalnym, uprawianym powszechnie i przez coraz to młodszych adeptów. Rozprawiając zatem o królewskiej grze w aspekcie młodzieżowym, nie sposób pominąć rozległej problematyki szachów dziecięcych, które stanowią przedsionek wielkich karier szachowych.

Przyszli koryfeusze szachownicy najczęściej zaczynali bardzo szybko i już we wczesnej młodości zyskiwali sobie miano „cudownych dzieci”. Samuel Reshevsky - Amerykanin polskiego pochodzenia - nauczył się grać w szachy obserwując zmagania swojego ojca i już w wieku 4 lat grał dostatecznie silnie, by wygrywać z większością szachistów z rodzimej miejscowości - Ozorkowa. W 1917 - gdy miał 6 lat -przystąpił do rywalizacji z wieloma polskimi mistrzami z tak znanych ośrodków, jak Łódź i Warszawa. W roku 1920 przybył wraz z rodzicami do Nowego Jorku i tam kontynuował swoją wspaniałą szachową przygodę, odnosząc szereg wspaniałych triumfów na szachowych arenach całego świata. Z biegiem lat, owych genialnych dzieci było coraz więcej.

O ile jednak wzmiankowana historia i jej podobne, miały zazwyczaj charakter jednostkowy, o tyle w dzisiejszych czasach szachowych talentów doprawdy nie brakuje. W dobie wąskiej specjalizacji w różnego rodzaju dziedzinach, nikogo nie dziwi już fakt, że 6-latki potrafią całkiem przyzwoicie „przestawiać klocki” na szachownicy. Dzisiejsze moje spotkanie z Państwem pragnę poświęcić roli, jaką w edukacji szachowej pełnią osoby najbliższe i najważniejsze dla każdego dziecka – mianowicie rodzicom. W czasie, gdy młody geniusz zgłębia kolejne stopnie szachowego wtajemniczenia, mama i tata nie tylko czuwają nad potrzebami dnia codziennego, ale również uczą się jak postępować i sprawować opiekę nad przyszłym arcymistrzem. Spokojne dotąd życie rodzinne zmienia się nie do poznania.

Jego rytm wyznaczają regularne treningi i związany z tym - często uciążliwy – transport, starania o zakup odpowiedniej literatury szachowej, wreszcie wyjazdy na kolejne turnieje szachowe. Przez długie lata plany urlopowe tożsame są z preliminarzem startowym swojej pociechy, a poranne rozmowy przy śniadaniu zdominowane są problematyką debiutową, czy też rankingową. Zapewniam, to tylko wierzchołek góry lodowej, której na imię poświęcenie dla własnego dziecka. Nie dziwmy się więc, że po tym wszystkim rodzic chce mieć wpływ na rozwój kariery latorośli – chce i ma do tego absolutne prawo. Wielu trenerów alergicznie odbiera jednak ingerencję rodziców w proces edukacji szachowej, i to zarówno w fazie treningu, jak również podczas samych zawodów.

Czy słusznie? Cóż – wiem, wkładam kij w mrowisko - niejednokrotnie mają niestety rację. Rodzice, głównie z nieznajomości tematu, popełniają błędy hamujące, bądź wręcz niweczące pięknie zapowiadającą się przyszłość szachową swoich pociech. Zatem jak powinien zachowywać się spolegliwy rodzic? Do jakiego stopnia jego zainteresowanie omawianą materią winno sięgać? Czego robić nie powinni? Proste pytania, na które nie łatwo jednak znaleźć równie oczywiste odpowiedzi. Zacznijmy od początku. Zbytnia demokracja, tzn. chcesz – graj; nie chcesz – nie graj, nie prowadzi do niczego dobrego. Dziecko powinno odczuwać żywe zainteresowanie rodzica, jego troskę, opiekę i starania w osiąganiu coraz lepszych wyników. Niejeden mistrz olimpijski dedykował swój medal mamie – dziękując, – że wspierała go w chwilach słabości, że ocierała łzy po niepowodzeniach, dodawała otuchy, mobilizowała do dalszej pracy i mądrze przyjmowała sukcesy i osiągnięcia.

No właśnie – mądrze, czyli jak? Bez nadmiernej egzaltacji, zachowując zdrowy rozsądek, zdając sobie sprawę z tego, – że im wyżej wydźwigniemy dziecko w swoich aspiracjach, tym ciężej przeżywać będzie porażki, które w każdym sporcie są przecież nieuniknione.


A teraz nieco z innej beczki: relacje na linii uczeń – trener – rodzic. W początkowym okresie dziecko powinno mieć jedną osobę prowadzącą. Pedagodzy zgodnie twierdzą, że we wczesnym wieku szkolnym ważniejsze są więzi emocjonalne, niż wysoce profesjonalna fachowa opieka. Na nią przyjdzie czas w późniejszym czasie. Rozwijając w dziecku potencjał kierunkowy (uzdolnienia w danej specjalności), nie można zapominać o sferze instrumentalnej (rozwój osobowy). Stąd m.in. w klasach I – III dzieci uczy jeden nauczyciel. Być może nie jest to zbyt odkrywcze, ale czasami warto to sobie uświadomić.

Co do zachowań podczas samej gry. Wysoce szkodliwa jest nadopiekuńczość, przejawiająca się w „wiszeniu” całą partię nad swoim milusińskim. Rozprasza jego koncentrację, staje się pretekstem do pomówień o nie sportowe zachowania, ogranicza samodzielność i... można nabawić się żylaków. Lepiej więc udać się do pobliskiej kawiarenki, poczytać prasę, lub wybrać się np. do kina na film, którego się jeszcze nie widziało. Po skończonej partii należy złożyć gratulacje, lub otrzeć łzy, dopilnować aby nasz bohater zjadł obiad, a wieczorem przytulić i zgasić światło. I jeszcze jedna istotna sprawa. Przyglądajmy się bacznie, jakie zmiany zachodzą w psychice naszego dziecka i czy są to zmiany na dobre. Tylko i aż tyle!

Niestety czasami zdarza się, że zbyt szybko osiągane sukcesy wyrządzają więcej szkody niż pożytku. Nadmiernie podgrzewana atmosfera wokół pierwszych poważniejszych oznak talentu sprawia, że łatwo stracić zdrowy rozsądek, a dziecko - starając się zaspokoić ambicję rodzica i trenera - przeżywa nadmierny stres, a sama gra w szachy przestaje sprawiać mu dotychczasową przyjemność.

Reasumując, rodzic ma prawo i obowiązek czuwać nad rozwojem kariery swojego dziecka, ale powinien to czynić w sposób mądry i taktowny. Ma prawo przebywać na sali turniejowej, choć nie koniecznie powinien wchodzić pomiędzy stoliki – dziecku w wieku wczesnoszkolnym częstokroć niezbędny jest widok, czy też świadomość obecności najbliższej mu osoby. O patologiach typu podpowiadania nie będę nawet pisał, są śmieszne i krzywdzące. Uff! Sporo tego.

Kończąc, winien jestem Państwu genezę tytułu powyższej rozprawy. Otóż podczas wykładu z pedagogiki opiekuńczo – wychowawczej dr Barbary Kromolickiej zapadła mi w pamięć następująca opowieść: w jednym z przedszkoli panowało obiegowe przekonanie, że rola rodzica sprowadza się do przebrania pociechy w szatni i zrobieniu „pa, pa”. Dopiero zdecydowana interwencja mam i tatusiów sprawiła, że wychowawczyni zawiesiła wielki bambosz z napisem „kapcie dla rodziców”. Zarówno przed, jak i po całym zajściu rodzice nie mieli zamiaru naprzykrzać się swoim widokiem paniom wychowawczyniom i samym dzieciom, – co nie oznacza, że nie mają do tego prawa.
Epilog: nic o nas bez nas.

Pozdrawiam
Andrzej Modzelan

Aktualności

19-01-2038 Makroregion Dolnośląsko - Lubuski 2018 Transmisja partii z Makroregionu Dolnośląsko - Lubuskiego
Szklarska Poręba, 15-21.10.2018

LINK DO TRANSMISJI PARTII


linki do serwisów:
C 9
C 11
C 13
D 9
D 11
D 13
01-02-2019 Zbliżające się imprezy Zbliżają się - współorganizowane przez nas - Mistrzostwa Polski Młodzików (do lat 10) i Juniorów (do lat 16 i 18). szczegóły na stronie http://mp2019.agencja64.pl/. Czytaj więcej
14-06-2018 transmisja z Babimostu Transmisja z sześciu szachownic
Makroregionalnych Mistrzostw Młodzików
Babimost 14-17 czerwca 2018

serwis fotograficzny z sali gry i zakończenia

linki: do serwisu chłopców  do serwisu dziewczynek





Czytaj więcej
01-05-2018 Międzyzdroje, 27.04-6.05.18 Czytaj więcej
27-03-2018 LUBUSKA WIOSNA SZACHOWA

Lubuska Wiosna Szachowa po raz czternasty

Dzisiaj (27 marca) o 20.00 odprawa, a jutro o 10.00 I runda XIV Lubuskiej Wiosny Szachowej rozgrywanej w Wojewódzkiej i Miejskiej Bibliotece Publicznej w Gorzowie Wlkp. (ul.Sikorskiego 107, wejście od ul.Kosynierów Gdyńskich).

Transmisja będzie prowadzona z dziesięciu szachownic grupy "A".  

SERWISY TURNIEJOWE 

GRUPA "A"

GRUPA "B"


archiwum partii z poprzednich rund: pgn


Przy okazji przypominamy, że w dniach 2-7.07.2018 w tym samym miejscu odbędzie się (z funduszem nagród 25.000,00 PLN) II Festiwal Szachowy Emanuela Laskera. 

Szczegóły na stronie www.lasker2018.agencja64.pl    

 

10-01-2018 Festiwal pamięci mistrza świata Emanuela Laskera Czytaj więcej

[1] 2 3 4 5 6 7 8 9 Następna Ostatnia

Imprezy

Obozy szkoleniowe

Newsletter

Zachęcamy do zapisania się do naszego newslettera.

Galeria

Copyrights: Agencja64 plus Agencja Interaktywna Acro.media Sp. z o.o.
Realizacja: